خرافه
تا فکر شما که در غل و زنجیر است - آزادی دست و پایتان تزویر است - برخیز و غبار روح خود را بتکان - اندیشه نو شدن همان تغییر است - مهدی یعقوبی (هیچ)
Thursday, July 02, 2026
درویشی تهی دست از کنار باغ کریم خان زند عبور میکرد
درویشی تهی دست از کنار باغ کریم خان زند عبور میکرد. چشمش به شاه افتاد و با دست اشاره ای به او کرد. کریم خان دستور داد درویش را به داخل باغ آوردند. کریم خان گفت: «این اشاره های تو برای چه بود؟»
درویش گفت: «نام من کریم است و نام تو هم کریم و خدا هم کریم. آن کریم به تو چقدر داده است و به من چی داده؟»
بریدن درختان انگور (تاکستانها) به فرمان توبه شاه طهماسب اول صفوی
بریدن درختان انگور (تاکستانها) به فرمان توبه شاه طهماسب اول صفوی
که در پی آن، دستور داد تمام مشروب فروشیها، شیرهخانهها و قمارخانهها را در سراسر قلمرو ایران تعطیل کنند و درختان انگورِ مخصوص تولید شراب را از ریشه درآورند.
شاه طهماسب یکم پس از یک دوره بیماری سخت و پشیمانی از افراط در خوش گذرانی های جوانی، تصمیمی مذهبی و سختگیرانه گرفت که تاریخ اجتماعی ایران دوره صفویه را به شدت تحت تأثیر قرار داد.
در رسم شاعری قابوسنامه عنصرالمعالی
در رسم شاعری
قابوسنامه عنصرالمعالی
ای پسر، اگر شاعر باشی جهد کن تا سخن تو سهل ممتنع باشد و بپرهیز از سخن غامض و بچیزی که تو دانی و دیگری نداند که بشرح حاجت افتد مگوی، که این شعر از بهر مردمان گویند نه از بهر خویش و بوزن و قوافیت قناعت مکن و بیصناعتی و ترتیبی شعر مگوی، که شعر راست ناخوش بود، صنعت و چربک باید که بود و شعر در ترجمه مردم را ناخوش آید، با صناعت باید برسم شعرا، چون:
Monday, June 29, 2026
آیا امام علی خوارج را سوزاند
آیا امام علی خوارج را سوزاند؟
در یک وبسایت خواندم که علی بن ابوطالب (رضی الله عنه) در دوران خلافت خود برخی از خوارج را سوزاند. اما این موضوع مرا گیج کرد، زیرا حدیثی را که میدانیم در آن پیامبر (صلی الله علیه و آله و سلم) شکنجه دیگران با آتش را ممنوع کرده است، زیرا این نوعی شرک به خداست. پس چگونه علی (رضی الله عنه) این کار را انجام داد؟
و بر شما باد سلام و رحمت و برکات خداوند.
توقف در کنار جنگل در یک شب برفی رابرت فراست
توقف در کنار جنگل در یک شب برفی
رابرت فراست
این شعر دربارهٔ مردی است که در یک عصر برفی کنار جنگلی توقف میکند. سکوت، زیبایی و ژرفای طبیعت او را مجذوب میکند و لحظهای در آرامش برفریزی غرق میشود. با این حال، او به یاد میآورد که در زندگی «قولها و مسئولیتهایی» دارد و نمیتواند در این آرامش بماند؛ باید به مسیرش ادامه دهد.
شعر تضادی میان آرامش طبیعت و تعهدهای زندگی را نشان میدهد
چرا در تاریخ ادبیات جهان، منتقدان و اساتید ادبیات این شعر را یکی از بزرگ ترین شاهکارهای قرن بیستم میدانند؟
راز این موضوع در سه لایه پنهان است که در نگاه اول دیده نمیشوند:
سعدی ذات بد
سعدی - گلستان باب اول در سیرت پادشاهان
طایفهٔ دزدانِ عرب بر سرِ کوهی نشسته بودند و منفذِ کاروان بسته، و رعیّتِ بُلْدان از مَکایدِ ایشان مرعوب و لشکرِ سلطان مغلوب. بهحکمِ آنکه مَلاذی مَنیع از قلّهٔ کوهی گرفته بودند و مَلجأ و مأوای خود ساخته. مدبّرانِ ممالک آن طرف در دفعِ مضرّت ایشان مشاورت همیکردند که اگر این طایفه هم برین نَسَق روزگاری مداومت نمایند مقاومت ممتنع گردد.
Friday, June 26, 2026
احمد کسروی محرم
هنگامی که روسها در حال بدار کشیدن آزادیخواهان و دلاوران تبریز در روز عاشورای سال ۱۲۹۰ بودند صدای طبل و سنج از کوچه پس کوچههای تبریز شنیده میشد و مردم تبریز در حال عزاداری برای حسین ابن علی بودند.
قصیده «جهنم» ملکالشعرا بهار
قصیده «جهنم» یکی از اشعار طنزآمیز، انتقادی و نمادین ملکالشعرا بهار است که در ظاهر تصویری هولناک از دوزخ میسازد، اما در باطن به نقد تند جامعه، خرافات و مدعیان دینداری زمانه خود میپردازد.
اگرچه ظاهر ابیات ابتدایی با توصیف اژدها، کرکس کوه قاف، چاه ویل و مارهای هشتپا بسیار مذهبی و ترسناک به نظر میرسد، اما بهار با رندی خاص خود، مسیر شعر را به سمت یک طنز سیاه اجتماعی کج میکند.
Sunday, June 21, 2026
ترور خواجه نظامالملک توسط حشاشین
خواجه نظامالملک طوسی، وزیر نامدار سلجوقی، در ۱۰ رمضان ۴۸۵ هجری قمری (۱۴ اکتبر ۱۰۹۲ میلادی) در راه بغداد توسط یکی از فداییان اسماعیلی (حسن صباح) به ضرب چاقو به قتل رسید. این ترور در اوج قدرت او و درگیریهای سیاسی با دربار رخ داد.
مرگ نظامالملک ضربه بزرگی به امپراتوری سلجوقی وارد کرد. تنها ۳۵ روز پس از این واقعه، ملکشاه نیز به طرز مشکوکی درگذشت.
سقراط در مورد ایرانیان
سقراط در مورد ایرانیان
در کتاب معروف " ضیافت (افلاطون) " مکالمه ای میان سقراط و " آلکبیادس " یکی از اشرافِ آتن صورت میگیرد و هنگامی که صحبت به مقایسه ی اشرافِ آتن و ایران و تربیت آنها میرسد سقراط به آلکبیادس که به دنبال رسیدن به تاج و تخت است چنین میگوید :
سقراط خطاب به آلکبیادس :
منشین با بدان که صحبت بد




















